Ürdün Çeçenleri: Onlar kim? Ve neden Araplar bölgelerine girmiyor?
Ürdün Çeçenleri (Yordaner Nokhçi), 1860’larda Kafkas Savaşı’nın sona ermesinden sonra vatanlarını terk edenler. Ardından, Ortodoks Kralı tarafından fethedilen topraklardan sürülen Kafkas Müslüman halk, Osmanlı İmparatorluğu’nda sürgün – muhacir olarak yaşadı.
Pek çok halk, Çerkesler, Ubıhlar, Karabulaklar; neredeyse tamamı Türkiye’ye tahliye edildi.
Çoğunluğu İslam’ın en güçlü olduğu ve en uzun süre Rusya’ya karşı savaşan Çeçen bölgesi Benoy’dan gelen göçmenlerdi. Anavatanı Dağıstan’ın modern Hasavyurt bölgesi olan Akkin Çeçenleri arasından da çok fazla kişi vardı.
Osmanlı İmparatorluğu’na sığınan Çeçen sürgünler, ülkenin birçok bölgesine yerleşti. 1918’de Osmanlı Devleti’nin çöküşünden sonra Çeçen nüfus, üç farklı devlete dağılmış olarak kaldı: Türkiye, Suriye ve Ürdün.
Ürdün Çeçenleri çok sayıda idi. Şimdi yaklaşık 15-16 bin kişi var. Ve bu sayı, Çeçenlerin mükemmel aile kurma gelenekleri sayesinde sürekli artıyor.
Ürdün Çeçenleri, milli kimliklerini korudular, Arapça bilmelerine rağmen atalarının dilini hatırlıyorlar.
Ürdün Çeçenleri, içlerinden birçok kahraman da çıkardı. Örneğin, Arap-İsrail savaşlarına katılan şanlı General Ahmed Arslan Alauddin, iki kez Ürdün kahramanı ilan edildi. Çeçenlerin ülke parlamentosunda iki daimi başkan yardımcısı var.
Ürdün’deki en ünlü Çeçen yerleşimi Ez-Zarq şehridir. Ayrıca Ürdün’ün başkenti Amman’da bir Çeçen mahallesi bulunmaktadır.
Bu “Küçük Çeçenistan” özel bir kurum gibidir. Araplar bu alana gerçekten saygı duyuyor, gereksiz yere ve ihtiyaç duymadan buraya gelmemeye çalışıyorlar. Ama bu, bir çeşit suçluluktan değil. Çünkü burası muhtemelen tüm orta doğudaki en güvenli yer. Sadece, Çeçen halkının gücünü tam olarak bilen Araplar, “Çeçenleri bir kez daha rahatsız etmemenin daha iyi” olduğuna inanıyorlar.
Ürdün Çeçenleri, milletlerini yabancı bir ülkede korumak için, ana dillerini unutmamak için kendilerini ayrı tutmaya çalışıyorlar. Örneğin, Çeçen kızlar Araplarla evlenmezler ve Çeçen erkeklerin de Araplarla evlenmeleri önerilmez.
Ürdün Çeçenleri, tarihi vatanlarını da hiçbir zaman unutmadılar. Örneğin, son zamanlarda Amman’dan gelen Çeçen bir heyet Çeçenya’ya ziyarete gitti.
Kaynak: Dünya Bülteni
